Açık kaynak lisansı kullanmayı ve dağıtmayı ayırır

Açık kaynak, yazılımın kaynak kodunun görülebildiği ve lisansın belirli koşullarla kullanıma izin verdiği bir düzendir. Bedava indirmek, bu düzenin tamamı değildir. Bir program ücretsiz olup kodu kapalı olabilir. Kodu açık olup kullanımına sıkı koşul konmuş olabilir. Koşul, lisansa göre değişir. Değişen koşulu tek bir serbest kelimesinde eritmek, hem yazarı hem kullanıcıyı şaşırtır. Bu yazı avukat görüşü değildir.

Kullanmak ile dağıtmak

Bir aracı kendi bilgisayarınızda çalıştırmak, çoğu açık kaynak lisansında geniş bir izindir. Aracı değiştirip başkasına dağıtmak ise ayrı bir kapıdır. Kapı, izinle birlikte bir görev de getirebilir. Görev, telif notunu saklamak olabildiği gibi, değiştirdiğiniz sürümü aynı lisansla paylaşmak da olabilir. İkinci tür, türevlerin de açık kalmasını ister. Buna copyleft denir. Birinci tür daha az görev bırakır. İkisi de telifi yok saymaz.

Kamu malı ise başka bir uçtur. Telif bilinçli olarak bırakılmıştır. Açık kaynak, kendiliğinden kamu malı değildir. Lisans duruyorsa koşul da duruyordur.

Ücretsiz ile açık

İndirmenin parasız olması, kodu görme hakkı vermez. Görme hakkı, değiştirme ve dağıtma hakkı da vermez. Üçü ayrı satırdır. Satırları lisans metni yazar. Metin yoksa ve yalnızca bedava yazıyorsa temkin artmalıdır. Temkin, aracı kullanmamak değildir. Dağıtmadan ve ticari bir ürüne gömmeden önce metni okumaktır.

Tersine, açık kaynak bir araç için destek ücreti istenebilir. Ücret, kodun kapandığı anlamına gelmez. Hizmet ile lisans ayrı sözleşmeler olabilir. Ayrı olduklarını sanıp tek faturadan hüküm çıkarmak, metni atlar.

Türev ve birleşik ürün

Kendi yazdığınız kapalı bir programın yanına açık bir kütüphane koymak, bazı lisanslarda sorun çıkarmaz. Bazılarında, dağıttığınız bütünün kaynak kodunu da açmanızı isteyebilir. İstek, kütüphanenin nasıl bağlandığına göre yorumlanır. Yorum, ülkeden ülkeye ve olaya göre değişebilir. Bu yüzden belirli bir madde numarası yazmıyoruz. Sınır, sizin ürününüzde bir hukukçuya sorulmalıdır.

Sormadan dağıtmak, iyi niyeti lisansın yerine koyar. İyi niyet, koşulu silmez. Silinen not, yazarın istediği tek görünürlük olabilir.

Topluluk ile güvence

Kodu görmek, her hatayı sizin bulacağınız anlamına gelmez. Yine de kapalı bir kutuya göre inceleme imkânı vardır. İmkan, güvenli olduğu mührü değildir. Güncellemeyi ertelemek, açık kaynakta da açığı yerinde bırakır: https://biliminizi.com/otomatik-guncellemeyi-ertelemek. Lisans, yama disiplinini değiştirmez.

Katkı da lisansın parçası olabilir. Gönderdiğiniz yama, projenin lisansına bağlanır. Bağlanmayı okumadan büyük bir kod parçası göndermek, sonra o parçayı kapalı bir ürüne saklayamayacağınız anlamına gelebilir. Saklama niyeti varsa önce sorun.

Okur ve küçük ekip

Evdeki kullanıcı için pratik soru şudur: Aracı dağıtıyor muyum, yoksa yalnızca çalıştırıyor muyum? Yalnızca çalıştırıyorsanız birçok lisans sizi yormaz. Dağıtıyor veya bir ürüne gömüyorsanız metni okuyun veya bir hukukçuya danışın. Danışmak, projenin büyüklüğüne göre ertelenmemesi gereken bir masraftır.

Bu metin, belirli bir lisansın size uygun olduğunu söylemez. Uygunluk, ne yaptığınıza bağlıdır. Ne yaptığınız yazılmadan serbest kelimesi eksiktir.

Sık sorulan sorular

Açık kaynak bedava demek midir? Hayır. Kodun görülebildiği ve lisans koşullarıyla kullanılabildiği anlamına gelir. İndirme parasız olabilir, olmak zorunda değildir.

Değiştirince kodu paylaşmak şart mı? Her lisansta değil. Bazıları türev dağıtımında aynı lisansı ister. Bazıları notu saklamanızı yeterli görür. Metne bakın.

Bu yazı hangi lisansı seçeyim diyor mu? Hayır. Hukuk tavsiyesi değildir. Dağıtım veya ticari gömme varsa kendi durumunuz için bir uzman sorun.